eu http://www.zientzia.net Zientzia eta teknologiaren ataria http://www.zientzia.net/irudiak/zientzianet-3.gif http://www.zientzia.net http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=15000 Harrapari handiak, hala nola otso iberiarrak, berriz ere ugaritzen ari dira pixkanaka gure inguruan, eta, oro har, herrialde industrializatuetan. Horrek egonezina sorrarazi die abeltzainei, ustez beren ardiak arrisku handiagoan egon daitezkeelako. Baina orain dela gutxi Animal Conservation aldizkarian argitaratu duten artikulu baten arabera, otso europarrak, hein handi batean, orkatzez eta basurdeez elikatzen dira, eta, ardiez, kasuen % 3an besterik ez. http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14980 Otsoenak ziruditen gorotzak aztertuta, Euskadiko Otso Taldeko eta Sevillako Doñana Estazio Biologikoko bi ikertzailek ikusi dute otso europarrak, hein handi batean, harrapakin basatiez elikatzen ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14977 Eremu magnetikoaren arabera aldatzen den begietako proteina batek iparrorratz-funtzioa betetzen du Alemaniako Oldenburg Unibertsitatean egindako ikerketa batean ikusi dute txantxangorriak begietan ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14978 Aurten, Mertxe de Renobales EHUren Farmazia Fakultateko Biokimika eta Biologia Molekular saileko irakasleak irabazi du SIBI Nazioarteko Bioetika Elkartearen lehiaketa. "Elikagai transgenikoak eta ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14979 Genevako LHC azeleragailurako zenbait egitura eraikitzea adostu dute ESS-Bilbaok eta Ikerketa Nuklearrerako Europako Ikerketa Zentroak (CERN). LHC azeleragailua ez da azeleragailu bakar bat, baizik ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14972 Eguzkiaren neurriko izarrek planetak dituzten edo ez jakiteko bide azkarrago bat proposatu dute Kanarietako Astrofisika Institutuan: izarren atmosferako litio-kantitateari begiratzea. Hain zuzen, ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14971 USB konexioaren hirugarren belaunaldia aurkeztu zuten urtarrilean Consumer Electronic Show azokan, Estatu Batuetako CEA erakundeak antolatzen duen azokan, Las Vegasen. Hainbat enpresak, hala nola ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14970 Basarto-hondar ugari aurkitu dituzte orain dela 100.000 urteko giza aztarnategi batean Mozambikeko kobazulo batean aurkitutako aztarna batzuek iradokitzen dute orain dela 100.000 urte inguru gizakiek ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14969 Elektroi askeek ustez duten bibrazioa, zitterbewegung delakoa, neurtu du Austriako Innsbruck Fisika Institutuko talde batek, EHUko Fisika Kimikoaren Saileko Enrique Solano ikertzailearekin ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14968 50 Eguzki adina elementu sortu ditu supernobak Ziurrenik inoiz behatu den supernobarik handiena detektatu du Kaliforniako Palomar Behatokiko azterketa digital batek, SN2007bi. Ondoren, munduko ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14967 Veolia Environment Wildlife Photographer of the Year 2009 saria irabazi zuen argazkiari kendu egin diote saria, lehiaketaren oinarriak ez betetzeagatik. Argazkiko otsoa, gure abenduko aldizkariko ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14973 Giza Genomaren Erakundearen (HUGO) Pan-Asian SNP Partzuergoak egindako ikerketa batek indartu egin du gizakiak Afrikatik Asiarako bidea bolada bakarrean egin zuela dioen hipotesia. Era berean, ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14976 Egiptoarren begiak apaintzen zituen marra beltzak begietako gaixotasunetatik babesten laguntzen ziela dio Analytical Chemistry aldizkarian argitaratutako ikerketa batek. Ondorio horretara iristeko, ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14974 Science aldizkarian argitaratutako artikulu batean, aligatoreen arnas aparatuaren funtzionamendua azaldu dute Utahko Unibertsitateko ikertzaileek. Frogatu dutenez, animalia horien arnas aparatuan, ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14981 Hego Ozeanoko karbono dioxidoa nola absorbatzen eta hedatzen den argitu dute Coloradoko Estatu Unibertsitateko zenbait ikertzailek, Nature aldizkarian argitaratutako ikerketa batean. Hego Ozeanoan ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14987 Arnasari eustea gure biologiaren aurka joatea da. Gorputzak berak arnasa hartzen jarraitzeko eskatzen du, baina gure gogoz arnasa hartzeari laga diezaiokegu, denbora batez bederen. Apnea izeneko ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14983 Mundu honetako txoko ikusgarri askok uharte-forma dute. Ikusgarriak dira hainbat uhartetan barneratuta ikus daitezkeen paisaia, flora eta fauna. Baina, kasu honetan, goitik begiratu diegu, ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14994 Oliver Sacks medikua eta Roald Hoffmann kimikaria lagun minak dira. Egun batean, Hoffmannek, 1981eko Kimikako Nobel saridunak, taula periodiko berezi bat oparitu zion Sacksi, elementu guztien ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14984 HTML (HyperText Markup Language edo Hipertestua Markatzeko Lengoaia) da webeko edukiek izan behar duten formatua definitzen duen estandarra. Sir Tim Berners-Lee jaunak sortu zuen 1991n, eta azken ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14985 Inma Estévez Marylandeko Unibertsitateko (AEB) katedradun izan da Animalien eta Hegaztien Zientzia sailean, eta, gaur egun, Neiker-Tecnalia zentro teknologikoko Animalia Ekoizpena saileko kide da. ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14986 Sendaezinak edo sendatzen zailak diren gaixotasunentzat, zelula ametan oinarritutako tratamenduak eskaintzen dituzte hainbat ospitalek, mundu osoan zehar. Tratamendu horietako askoren ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14993 Bazkaltzeko zer nahi zuen adierazten zuen oharra zerbitzariak irakurri zuenerako, bere teleskopiotik begira zegoen etxeko nagusia. Teleskopioa paretako zulo batean jarrita, paretaren beste aldeko ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14992 Flotatzea ederra da. Behintzat, hala iruditzen zaigu. Flotatzen ari denak ez du presiorik jasaten, eta horregatik, atsedenaren paradigma dirudi; flotatzeak esan nahi du ez izatea beharrik inongo ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14991 Medikalizazioa edozein arazo arrunt arazo mediko edo gaixotasun bihurtzeari deritzogu. Orain dela mende laurden bat azaldu zen lehenengoz hitz hori osasungintzako eztabaidetan, Foucault, Navarro, ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14982 Gorputzeko barrunbeetan dituzten objektuak maskurira xurgatu, eta gernuarekin kanporatzeko gai dira Australiako Charles Darwin Unibertsitateko ikertzaileek deskubritu dute: zuhaitz-igelak gai dira ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14989 Gure inguruan badaude tren berezi batzuk; ohiko trenek ez bezala, oso malda handiak igotzen dituzte. Hortxe ditugu funikularrak, kremailera-trenak eta mugitzeko kable bati heltzen dioten trenak. ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14975 Ameriketako Astronomia Erakundearen Washingtongo bilkuran jakinarazi dutenez, NASAren Kepler teleskopioak bere lehenengo bost exoplanetak aurkitu ditu --Lurraren antzeko ezaugarriak dituzten ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14988 Xakean jokatzeko programek dagoeneko erabiltzen dute estrategia, baina horrek ez ditu egiten gizakiaren berdinak. Badago modu perfektu bat xakean jokatzeko. Piezak mugitzeko sekuentzia ezin hobea ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14966 Material berrien arloan duela urte batzuk, 25 urte hain zuzen ere, azaldutako fullerenoei aplikazio ugari esleitu zaizkie azken urteotan. Gainera, aplikazio horiek gero eta zehatzagoak dira, eta karbono hutsez osaturiko molekula horiek aukera eta bide berriak ireki dizkiote zientziari. http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14995 XBOX, PS3 eta Google Earthen teknologian oinarrituta, aurrera egin dute zientzialarien ikerketek. http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14996 XBOX, PS3 eta Google Earthen teknologian oinarrituta, aurrera egin dute zientzialarien ikerketek. http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14957 Demagun beste lagun batekin joan zarela pizza bat jatera. Zerbitzariak eman dizuenean, ohartu zarete mozketak ez daudela zentratuta, eta, hortaz, zati batzuk besteak baino handiagoak direla. Bada, jakizu horrelakoetan, batzuetan, badagoela aukera biok pizza-kantitate bera jateko, baina beste batzuetan ezinezkoa dela. http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14963 Zientziaren ikuspuntutik eztabaidagarria den fenomenoren bat ezagutzen baduzu, eta egiazkoa frogatzeko gai bazara, sari bat lortzeko aukera duzu. Eta ez da nolanahiko saria: milioi bat dolar! Hori bai, azkar ibili beharko duzu, epea laster bukatuko baita; martxoaren 6an, zehazki. http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14954 Nork ez du ezagutzen panda handia? Itxura goxoa eta maitekorra du, ia-ia peluxezko animalia bat dirudi, eta, ziurrenik, horregatik biltzen du jendearen arreta. Panda espezie kutuna da mundu osoan. Karniboroa da, baina ez omen da haragijalea. Izan ere, landare batekin elikatzen da: banbuarekin, hain zuzen ere. Panda handiaren genomak utzi berri du agerian animalia horren berezko ezaugarri hori. http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14952 A gripea eta Ardi, Etiopian aurkitutako 4,4 milioi urteko eskeletoa. Horiek dira Nature eta Science aldizkarientzat, hurrenez hurren, 2009ko albisterik nabarmenenak. http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14951 Joan den abenduan albiste txar bat argitaratu zuen OMC erakundeak, Espainiako Mediku Elkargoak biltzen dituen erakundeak. Izan ere, homeopatia medikuntza-ekintza gisa aintzatetsi zuen bost puntuko agiri batean. http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14948 Estatu Batuetan, Kalifornia eta Nevada estatuen artean, Death Valley dago, Heriotzaren Harana edo, Mojave basamortuaren bihotzean. Izenak berak adierazten duen bezala, kondizioak oso-oso gogorrak dira han bizidunentzat. Eta, dirudienez, harriek ere korrika atera nahi izaten dute handik. Hain zuzen, inork ukitu gabe batetik bestera mugitzen diren harriak daude han, Racetrack Playa deritzon eskualdean. http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14912 Plastikozko poltsak sobran izaten dira maiz etxean. Amorrarazteko adina batzuetan. Erosketak plastikozko poltsa pila batean sartzen ditugu. Edo, dendaz denda gabiltzala, erosketa bakoitza poltsa batean jasotzen dugu. Plastikozko poltsa gehiegi erabiltzen ditugula ez da kontu berria. http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14919 IBEX zundak bidalitako datuek heliosfera ezagutzen lagunduko dute NASAren IBEX zundak (Interestellar Boundary Explorer) heliosferaren inguruko lehenengo datuak bidali ditu, eta dagoeneko ekarri ditu ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14927 Matxin itzultzailearen bertsio berria aurkeztu dute Eleka enpresak, EHUko IXA taldeak eta Elhuyar Fundazioaren I+G taldeak aurkeztu dute Matxin itzultzailearen bertsio berria. Software hori Opentrad ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14926 Gero eta lotura estuagoa aurkitzen ari dira FOXP2 genearen eta mintzatzeko gaitasunaren artean FOXP2 geneak desberdin eragiten du gizakietan eta txinpantzeetan, eta litekeena da desberdintasun ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14924 160 eragiketa egin ditzakeen ordenagailu kuantiko programagarri bat osatu dute NIST institutuko ikertzaile batzuek. Duela hilabete batzuk, ordenagailuaren prozesagailua prestatu zuen talde berak, ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14922 Estatu Batuetako Atmosfera Ikertzeko Zentro Nazionalean (NCAR) egindako ikerketa batean ikusi dute litekeena dela Eguzkia jarduera txikiko epe luze baterantz joatea, azkenekoz XVII. mendean behatu ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14928 Duela 5,6 milioi urte, Mediterraneoa ozeanoetatik isolatu zen, eta ia guztiz lehortu zen, lurruntzearen ondorioz. Hiru mila urte geroago, ordea, Atlantikoak Mediterraneoa urez betetzeko bidea topatu ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14920 Pamiela argitaletxeak urtero ematen duen Juan Zelaia saiakera-saria Kepa Altonaga zoologoak irabazi du. Testu sarituak, "Darwin gurean" saiakerak, Darwinen teoriak Euskal Herrian izan zuen eragina ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14925 Zelulen bikoizketan eragiten duen gene batek minbiziarekiko immune egiten ditu Sekula ez da tumorerik ikusi sator-arratoi biluzietan (Heterocephalus glaber). Rochester Unibertsitateko biologo-talde ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14918 Film bakar batean tenperatura altuko supereroale meheena garatu dute New Yorkeko Brookhaven laborategiko zenbait fisikarik. Kobre oxido konplexuez eginiko filma da. Eta filma egiteaz gain, ikusi ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14917 600 milisegundo inguru behar ditu garunak hitz egiteko; hau da, hitzak pentsatzeko, gramatika-arauak erabiltzeko, eta hitzak behar bezala esateko. Hori ikusi dute Herbehereetako Garunaren Donders ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14916 Australiako Queensland Unibertsitateko biologo batzuek ikusi dute koral-arrezifeetako koralek eguzkitako kremen funtzio bera dutela; alegia, Eguzkiaren izpi ultramoreak xurgatzen dituzte, eta, hala, ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14915 Silizioa spintronikan erabilgarria izateko modua aurkitu dute Herbehereetako Twente Unibertsitateko zenbait fisikarik. Orain arte, silizioaren elektroien spina tenperatura baxuetan soilik kontrola ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14914 Energia eolikoa aprobetxatzeko, helizeak dituzte aerosorgailuek. Baina hori alda liteke, Caltech institutuko ingeniariek aurkeztu berri duten diseinu berri bati esker. Diseinu berriak, helizeak ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14913 Existitzen den genoma konplexuenetako bat deskodetu du nazioarteko ikertzaile-kontsortzio batek Genetikoki, artoa ez da landare bakar bat; barietate batetik bestera dauden aldeak oso handiak dira, ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14921 Azkura sentitzeko ezinbestekoak diren neuronak deskubritu dituzte Washington Unibertsitateko neurozientzialariek. Gainera, minaren neuronekin zerikusirik ez dutela egiaztatu dute. Berez, erraz ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14935 Dagoeneko egin ez badute, laster emango dituzte jakitera INTERPHONE azterketaren emaitzak eta ondorioak. Telefono mugikorren erabileraren eta minbiziaren artean erlaziorik badagoen ikusteko orain ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14943 Izenburua aldarrikapen bat da. Jesús Mosterín filosofoak oso gustuko ditu animaliak, eta liburu honetan antzematen zaio. Gizakia animalia da, gogoratzen digu, eta horretaz jabetu egin behar da. ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14942 Heriotza haiek Rutherfordekin erlaziorik bazuten ikertzea zen David Coggon-en eginbeharra. 2007 eta 2009 bitartean pankreako minbiziarekin hildako hiru pertsonaren kasuak jarri zuen abian ikerketa. ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14941 Badakizu Lurra "biribila" dela. Ideia hori, gainera, zientziaren aurrerapenaren paradigma bat da gaur egun. Baina paradigma izaterainoko bidea luzea eta konplexua izan da. XIX. mendearen ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14940 Akuikultura mundu osoan hazten ari den jarduera da. Arrantza-baliabideak behar baino gehiago ustiatzeak, gizakion janari-beharrak eta arrantzari jarritako mugek eragin dute jarduera horren ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14939 BF Skinner (1904-1990) psikologo amerikarrak usoak ikertu zituen garunaren oinarrizko mekanismoak aztertzeko. Usoak kaiola batean sartu, eta, aleak emanez sarituta, jokabide bitxiak egiten irakastea ... http://www.zientzia.net/artikonts.asp?Artik_kod=14938 Gaur egun, sareko zerbitzu ugarik ematen digute aukera gure datuak biltegiratu eta maneiatzeko. Kasu batzuetan, gainera, gure ordenagailuko disko gogor eta aplikazioek adinako ahalmen eta aukerak ... http://www.zientzia.net/argazkikonts.asp?Artik_kod=14999 Hubble espazio-teleskopioak berriki bidalitako argazki batean X itxurako hauts- edo hondar-multzo bat ikus daiteke, atzean hauts-arrasto luzanga bat duela. Forma eta ezaugarriak aztertuta, Kalifornia Unibertsitateko ikertzaile batzuek interpretatu dute bi asteroideren arteko aurrez aurreko talka baten ondorioz sortu dela. http://www.zientzia.net/argazkikonts.asp?Artik_kod=14997 Onddo baten zelula baten nukleoko proteina batek igorritako fluoreszentzia —atzean zelula daukala— nabarmentzen du irudiak. EHUko Kimika Zientzien Fakultateko Kimika Aplikatua Saileko ikertzaileek egindako irudia da, eta Microbiology nazioarteko aldizkariak argitaratu du aldizkariaren 155. zenbakiko azalean (2009ko abendukoa da zenbaki hori). http://www.zientzia.net/argazkikonts.asp?Artik_kod=14964 Oinutsik korrika eginez, hobeki arintzen dugu korrika goazela oinek lurraren kontra egiten duten talka. Ondorio horretara iritsi dira Harvard Unibertsitateko ikertzaile batzuek Estatu Batuetako eta Kenyako hainbat korrikalariren korrika-saioak aztertuta. http://www.zientzia.net/argazkikonts.asp?Artik_kod=14962 Isaac Newtonen sagarraren istorio ezagunaren bertsio originalaren eskuizkribua jarri du Interneten Londresko Royal Society erakundeak. Makina bat aldiz entzun izan dugu istorio hori: grabitazioaren legea sagar bati esker formulatu omen zuen Newtonek. http://www.zientzia.net/argazkikonts.asp?Artik_kod=14956 Lehenengo begiratuan, argazki hori ez da oso deigarria, eta inork gutxik proposatuko luke ohiko argazki-lehiaketa bat irabazteko. Baina bai, lehiaketa bat irabazi du, EHUn antolatutako Biomedikuntzako Mikroargazkintzaren II. Lehiaketa, hain zuzen. http://www.zientzia.net/argazkikonts.asp?Artik_kod=14955 Kaosaren teorian oinarrituta, labezomorro baten itxura duen robot bat —AMOS— garatu dute Alemaniako Neurozientzia Konputazionalen Bernstein Zentroko zenbait ikertzailek. http://www.zientzia.net/argazkikonts.asp?Artik_kod=14950 Europako Espazio Agentziaren sateliteek astelehenean ateratako irudi honen bidez ekarri nahi izan ditugu berriz gogora aurreko asteburuko denboraleak utzitako irudiak. http://www.zientzia.net/argazkikonts.asp?Artik_kod=14949 Egiptoarren begiak apaintzen zituzten marra beltzak begietako gaixotasunetatik babesten laguntzen ziela dio Analytical Chemistry aldizkarian argitaratutako ikerketa batek. Ondorio horretara iristeko, Parisko Louvre museoko zenbait artelanen makillajea aztertu zuten Frantziako CNRS ikerketa-zentroko zenbait kimikarik. http://www.zientzia.net/argazkikonts.asp?Artik_kod=14946 Duela 395 milioi urteko oinatz batzuk aurkitu dituzte Polonian, utzitako kareharri-meategi batean, Poloniako Warsaw Unibertsitateko eta Suediako Uppsala Unibertsitateko ikertzaile batzuek. Oinatz horietako batzuetan ageri diren hatzen formek eta hainbat oinatz-multzok iradokitzen dituzten ibilbideek pentsarazi diete zientzialariei lau hankako animaliaren batek utzi zituela. Orain arte, baina, adituek jotzen zuten tetrapodoak 18 milioi urte beranduago agertu zirela. http://www.zientzia.net/argazkikonts.asp?Artik_kod=14945 NASAren Mars Reconnaissance Orbiter (MRO) zundak planeta gorrian jasotako irudi berriak aztertuta, ikusi dute Marteko zenbait lakutan ur likidoa uste zutena baino geroago ere bazegoela. Ondorio horretara iristeko, Marteko sakonune batzuk aztertu dituzte Londresko Imperial Collegeko ikertzaileek. http://www.zientzia.net/dossierra.asp?Id=226&Dossier_kod=29&Orr=0 Tabako hitzak beste asko biltzen ditu bere baitan: plazera, mendekotasuna, minbizia, xarma, nikotina, zinema, multinazionalak, legeak, droga... http://www.zientzia.net/liburu_fitxa.asp?Kodea=43 Bill Bryson idazle ospetsua da, baina ez zientzia-dibulgazioaren arloan, baizik eta bidaietako liburu arrakastatsuak idatzi dituelako. Liburu hau zientziaz idazten duen lehena da. Abiapuntua Brysonek berak betidanik izan dituen zientziari buruzko galderen multzoa da. Galdera horiei erantzuteko, ohiko dibulgazio-liburuen estilotik urrundu, eta oso hizkera apalean landu zuen testua. 2004an, liburuak Aventis saria irabazi zuen, zientzia-dibulgazioko liburuen esparruan dagoen saririk handiena. http://www.zientzia.net/liburu_fitxa.asp?Kodea=42 Bi arrazoirengatik da Gerald Durrell ospetsua. Lehenik, zoologikoa bat zabaldu zuelako desagertzeko arriskuan dauden espezieak jasotzeko, Jersey uharteko zoologikoa. Bigarren arrazoia da nagusia: Durrell idazle trebea zen. Animaliekin egindako lana gaitzat hartuta, liburu-sorta ederra idatzi zuen. Liburu horietako edozein da ona kontserbazioari buruz irakurri nahi dutenentzat. Eta ez horientzat bakarrik, liburu askotan kontakizun autobiografikoak ere tartekatu baititu Durrellek. Haren liburu ezagunena My Family and Other Animals da (gaztelaniazko argitalpenean, Mi familia y otros animales). Durrellen familiak Ingalaterra utzi zuen, eta bost urtez bizi izan zen Korfu uhartean, Grezian. Liburuak garai hartako oroitzapenak biltzen ditu, bederatzi urteko Gerald Durrell umearen ikuspuntutik. Hasieran, Korfun animaliekin izan zuen harremanari buruzkoa izan behar zuen liburuak. Baina “liburuaren lehen orrietan familia sartu nuen, eta hori akats handia izan zen” idatzi zuen Durrellek. “Paperaren gainean egonik, hurrengo kapituluak bereganatzen hasi ziren, eta, gainera, lagunak gonbidatu zituzten. Zailtasun handiak gaindituta, eta trebetasuna erabilita, animalientzako bakarrik izango ziren orri batzuk gordetzea lortu nuen”. http://www.zientzia.net/liburu_fitxa.asp?Kodea=41 Goulden saiakera-bilduma bat da; idazleak istorio harrigarriak kontatzen dizkigu, zientziaren eta beste arloen arteko harremana gai gisa hartuta. Izenburuak, adibidez, erreferentzia egiten dio istorio harrigarri bati: Charles Darwin Espezieen Jatorria liburu ospetsua idazten hasi zen ministro bat ipurmasailean zauritzeari esker. Gouldek liburuan bildu zituenetako istorio bat da hori, baina beste istorio interesgarri asko daude. http://www.zientzia.net/liburu_fitxa.asp?Kodea=40 Liburu bat da, baina bat baino gehiago izan zitezkeen. Hiru gutxienez; lehenengoa matematikako dibulgazio-liburu trinko bat, besteak beste Kurt Gödel matematikari ospetsuaren lana aztertzen duena; bigarrena Maurits Cornelis Escher marrazkilariaren eta Johann Sebastian Bach musikariaren lanei buruzko liburu bat, Godelen lanarekin duten zerikusia aztertzen duena; eta, hirugarrena, fikzioaren bitartez aurreko guztia aztertzen duen ipuin-bilduma bat. Hiruren zatiak azaldu daitezke kapitulu berean, betiere kapituluaren gaiari lotuta. Egitura hori posible da Gödelen, Escherren eta Bachen lanak antzekotasun handia dutelako, matematikaren ikuspuntutik. Gödelek bi teorema formulatu zituen sistema baten osotasun-ezari buruz. Teorema horien arabera, sistema batek ezin du bere burua osorik barne hartu. Adierazpen konplexu hori azaltzeko, idazleak pixkanaka aztertzen ditu sistema formalak eta haien ezaugarriak, sistema hitzaren esanahia matematikako kontzeptua izan, marrazkia izan ala musika-konposizioa izan. Fikzioaren zatian, Grezia klasikotik hartutako pertsonaia batzuk erabiltzen ditu; nagusiak Zenon Eleakoa filosofoaren argudioetan azaltzen diren Akiles eta Dortoka dira. Beste pertsonaia batzuekin batera, paradoxak eta proposizio matematikoak aztertzen dituzte esparru askotako ikuspuntuetatik. Hain zuzen ere, pertsonaia horien arteko elkarrizketak Bach-en obren antzera daude antolatuta. Joko matematikoak dira, musikaren inspirazioarekin joko literarioak bilakatuta. Gödel, Escher, Bach liburua Douglas R. Hofstadter idazle estatubatuarraren obra ezagunena da. “Ia hogei urtez ibili nuen buruan liburu hau, forma eman nahian” dio idazleak hitzaurrean. 1979an argitaratu zuen, eta matematikaren dibulgazioan klasiko bat bilakatu da. 1980an, Pulitzer saria irabazi zuen. http://www.zientzia.net/liburu_fitxa.asp?Kodea=39 Ingurumen-gaiez ari garenean, politika beti dago tarteko, eta klima-aldaketaren auzia ez da salbuespena. Liburu honetan, saio argigarria egin dute Desslerrek eta Parsonek, klima-aldaketaren zientzia eta politika desberdintzeko eta ulertzeko. Lehenengoari buruzko ezagutza-maila zertan den azaltzen dute egileek, eta bigarrenean jarduteko proposamenak lantzen dituzte. Klima-aldaketari buruzko informazioa eta desinformazioa bereizi nahi dituenak argudio onak aurkituko ditu hemen.